Gan là một trong những cơ quan quan trọng bậc nhất của cơ thể người, đảm nhiệm nhiểu chức năng sống còn như chuyển hóa, thải độc, dự trữ năng lượng và tổng hợp các yếu tố đông máu. Tuy nhiên, các bệnh lý về gan, đặc biệt là u gan và ung thư gan, ngày càng gia tăng và thường được phát hiện muộn do triệu chứng khó nhận biết. Trong bối cảnh đó, sính thiết u gan được xem là phương pháp chẩn đoán có giá trị cao, giúp phát hiện sớm, xác định bản chất khối u và hỗ trợ bác sĩ xây dựng phác đồ điều trị phù hợp.
Sinh thiết u gan là gì?
Sinh thiết u gan là một thủ thuật y khoa trong đó bác sĩ sử dụng kim sinh thiết chuyên dụng để lấy một mẫu mô gân rất nhỏ từ vị trí có khối u hoặc tổn thương nghi ngờ. Mẫu mô này sau đó được xử lý và phân tích tại phòng giải phẫu bệnh nhằm xác định bản chất của khối u, bao gồm u lành tính hay u ác tính, mức độ tổn thương gan và các đặc điểm mô học quan trọng khác.
Hiện nay, sinh thiết gan được xem là tiêu chuẩn vàng trong chẩn đoán nhiều bệnh lý gan mà các phương pháp khác chưa thể kết luận chắc chắn. Đặc biệt trong trường hợp người bệnh có khối u gan nhưng kết quả xét nghiệm máu, siêu âm, CT, hoặc MRI chưa đue bằng chứng xác định, sinh thiết u gan đóng vai trò quyết định trong chẩn đoán.
Thủ thuật sinh thiết gan chỉ lấy một lượng mô rất nhỏ nên không làm ảnh hưởng đến chức năng gan. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn và độ chính xác, người bệnh cần được thực hiện tại bệnh viện hoặc cơ sở y tế có đầy đủ trang thiết bị và bác sĩ chuyên khoa.Tìm hiểu sinh thiết u gan
Khi nào cần thực hiện sinh thiết u gan?
Sinh thiết u gan không được chỉ định đại trà mà chỉ được thực hiện trong trường hợp cần thiết nhằm tránh rủi ro cho người bệnh. Trên lâm sàng, bác sĩ thường chỉ định sinh thiết u gan khi cần làm rõ bản chất tổn thương hoặc phục vụ cho việc theo dõi và điều trị bệnh.
Một số trường hợp thường được chỉ định sinh thiết u gan bao gồm:
Phát hiện khối u gan trên siêu âm, CT hoặc MRI nhưng chưa xác định được là u lành hay u ác tính.
Kết quả xét nghiệm chức năng gan gần như bình thường nhưng hình ảnh học cho thấy tổn thương nghi ngờ.
Người bệnh có biểu hiện sốt kéo dài không rõ nguyên nhân, sụt cân nhanh, mệt mỏi kéo dài.
Khối u gan có kích thước lớn, tăng nhanh hoặc ngấm thuốc mạnh trên hình ảnh học
Theo dõi tiến triển bệnh hoặc đánh giá đáp ứng điều trị trong ung thư gan.
Trong nhiều trường hợp, sinh thiết u gan giúp tránh chẩn đoán nhầm, hạn chế điều trị quá mức hoặc bỏ sót bệnh lý ác tính nguy hiểm.
Sinh thiết u gan có nguy hiểm không?
Một trong những lo lắng lớn nhất của người bệnh là sinh thiết u gan có gây nguy hiểm hay không. Trên thực tế, sinh thiết gan là thủ thuật tương đối an toàn, với tỷ lệ biến chứng thấp khi được thực hiện đúng kỹ thuật và có chỉ định phù hợp.
Do mẫu mô gan được lấy rất nhỏ nên không gây ảnh hưởng đáng kể đến cấu trúc hay chức năng gan. Nguy cơ chảy máu tại vị trí sinh thiết có thể xảy ra nhưng tỷ lệ rất thấp ( dưới 1%). Để hạn chế tối đa rủi ro, trước khi thực hiện sinh thiết u gan, người bệnh sẽ được làm các xét nghiệm đánh giá khả năng đông máu.
Những trường hợp đang sử dụng thuốc chống đông, thuốc kháng kết tập tiểu cầu hoặc có rối loạn dông máu cần thông báo đầy đủ cho bác sĩ để được cân nhắc phương pháp sinh thiết phù hợp hoặc trì hoãn thủ thuật khi cần thiết.
Các phương pháp sinh thiết u gan hiện nay
Tùy vào tình trạng sức khỏe của người bệnh và đặc điểm khối u, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp sinh thiết u gan phù hợp nhất. Hiện nay, có hai phương pháp chính được áp dụng.
Sinh thiết u gan qua da bằng kim sinh thiết
Đây là phương pháp phổ biến nhất. Bác sĩ sử dụng kim sinh thiết đặc biệt chọc qua vùng ngực - bụng bên phải để lấy một mảnh nhỏ nhu mô gan. Thủ thuật được thực hiện dưới hướng dẫn của siêu âm hoặc CT nhằm đảm bảo kim đi đúng vị trí tổn thương.
Người bệnh được gây tê tại chỗ nên hầu như không đau, chỉ cảm nhận lực đẩy khi kim đi vào gan. Trong quá trình chọc kim, bệnh nhân cần nín thở ngắn để hạn chế gan di động theo nhịp thở.
Sinh thiết u gan qua tĩnh mạch
Phương pháp này thường áp dụng cho bệnh nhân có rối loạn đông máu hoặc nguy cơ chảy máu cao. Bác sĩ đưa một ống dẫn nhỏ qua tĩnh mạch hoặc cổ bẹn, đi theo hệ mạch máu đến gan, sau đó lấy mẫu mô gan từ bên trong mạch máu. Cách này giúp giảm đáng kể nguy cơ chảy máu ra ngoài nhu mô gan.
Quy trình sinh thiết u gan diễn ra như thế nào?
Chuẩn bị trước khi sinh thiết u gan
Trước khi thực hiện sinh thiết u gan, người bệnh cần tuân thủ một số hướng dẫn quan trọng để đảm bảo an toàn:
Nhịn ăn và không uống nước có màu trong vòng 6 giờ trước thủ thuật
Không uống nước trong 3 giờ trước sinh thiết
Thông báo cho bác sĩ về tiền sử bệnh, dị ứng thuốc và các loại thuốc đang sử dụng.
Ngưng Aspirin, thuốc chống viêm không steroid, thảo dược và thực phẩm chức năng ít nhất 1 tuần trước sinh thiết
Đến viện sớm và có người thân đi cùng
Tiến hành sinh thiết u gan
Sau khi sát trùng và gây tê vùng da, bác sĩ tiến hành đưa kim sinh thiết vào gan theo phương pháp đã lựa chọn. Mẫu mô gan sau khi lấy sẽ được bảo quản và gửi đến phòng giải phẫu bệnh để phân tích.
Chăm sóc sau sinh thiết u gan
Sau thủ thuật, người bệnh cần theo dõi mạch, huyết áp, nhịp thở và vị trí sinh thiết trong vòng 6-8 giờ. Nếu không có biến chứng, người bệnh có thể xuất viện trong ngày.
Người bệnh cần tránh vận động mạnh, không uống rượu bia, không sử dụng thuốc giảm đau chống viêm trong một tuần. Khi có đấu hiệu bất thường như đau nhiều, sốt, chảy máu, khó thở hoặc nôn ra máu, cần quay lại bệnh viện ngay.Tìm hiểu về quy trình sinh thiết u gan
Vai trò của sinh thiết trong sinh thiết u gan
Độ an toàn và chính xác của sinh thiết u gan phụ thuộc rất lớn vào chất lượng kim sinh thiết. Kim sinh thiết đạt chuẩn cần có độ sắc bén cao, thân kim cứng, đường kính chính xác để xuyên gan nhanh, giảm sang chấn mô và lấy được mẫu mô rõ nét.
Kim sinh thiết kém chất lượng có thể gây ra đau nhiều, khó lấy mẫu hoặc làm tăng nguy cơ biến chứng như chảy máu, nhiễm trùng.
Để hỗ trợ các cơ sở y tế thực hiện sinh thiết u gan an toàn và hiệu quả, Công ty Cổ phần Khánh Phong Việt Nam cung cấp kim sinh thiết mô mềm đáp ứng tiêu chuẩn y tế nghiêm ngặt, đảm bảo vô khuẩn và dùng một lần. Sản phẩm của Khánh Phong giúp thao tác chọc sinh thiết chính xác, lấy mẫu mô rõ ràng, hạn chế biến chứng và phù hợp sử dụng tại bệnh viện, phòng khám, trung tâm chẩn đoán hình ảnh trên toàn quốc.
ARLO – KHÁT VỌNG CHUẨN MỰC HẠNG A
CHẤT LƯỢNG LÀM NỀN TẢNG – DỊCH VỤ TẠO KHÁC BIỆT – CHỮ TÍN DỰNG THƯƠNG HIỆU.
